در آیینی کمسابقه و تاریخی، مرکز تست تصادف شرکت آزمونهای ایمنی و کیفیت خودرو (AQS) بهعنوان زیرمجموعه شرکت بازرسی کیفیت و استاندارد ایران (ISQI) افتتاح شد؛ رویدادی که به گفته کارشناسان، نقطه عطفی در صنعت خودروسازی، نظام استانداردسازی و ارتقای ایمنی حملونقل کشور بهشمار میآید. این مرکز، برای نخستینبار در ایران و منطقه خاورمیانه، امکان انجام تستهای تصادف و ارزیابی ایمنی خودروها را در داخل کشور فراهم میکند.
مراسم افتتاحیه با حضور مقامات عالیرتبه از جمله معاون اول رئیسجمهور، وزرای صمت و راه و شهرسازی، رئیس سازمان ملی استاندارد، رییس پلیس راهور فراجا، رؤسای اتاقهای بازرگانی ایران و تهران، مدیران ارشد صنعت خودرو، متخصصان داخلی و مهمانان خارجی برگزار شد.
دکتر سعید تاجیک، مدیرعامل شرکت بازرسی کیفیت و استاندارد ایران، در سخنرانی خود این روز را «نقطه عطفی در تاریخ ایمنی خودرو در ایران» توصیف کرد.
او با اشاره به آمار نگرانکننده تصادفات جادهای در کشور گفت: سالانه حدود ۲۰ هزار نفر در حوادث رانندگی جان خود را از دست میدهند و بیش از ۳۰۰ هزار نفر مصدوم میشوند؛ تصادفاتی که در گروه سنی زیر ۴۰ سال، عامل اصلی مرگومیر بهشمار میروند. به گفته تاجیک، هزینههای مستقیم و غیرمستقیم تصادفات حدود ۱۷ درصد بودجه کشور را به خود اختصاص میدهد و این مسئله، ضرورت سرمایهگذاری در ایمنی را دوچندان میکند.
مدیرعامل ISQI با اشاره به تکالیف برنامه هفتم توسعه، ایجاد زیرساخت تست تصادف و درجهبندی ایمنی خودروها را یکی از مهمترین اقدامات ملی در مسیر کاهش سالانه حداقل ۱۰ درصدی تلفات جادهای دانست. او تأکید کرد: «پس از بیش از ۶۰ سال از آغاز صنعت خودروسازی در ایران، امروز کشور ما به جمع دارندگان مرکز تست تصادف پیوست.»
تاجیک روایت شکلگیری این مرکز را با یادآوری حادثه تلخ تصادف زنجیرهای دیماه ۱۴۰۰ در محور بهبهان–اهواز آغاز کرد؛ حادثهای که ضعف ارزیابی واقعی عملکرد سیستمهای ایمنی خودرو را بهروشنی آشکار ساخت. به گفته او، نبود امکان انجام تستهای تصادف در داخل کشور، سبب شده بود هیچ مرجع فنی نتواند با قطعیت درباره عملکرد ایربگها و سامانههای ایمنی اظهارنظر کند.
او افزود: علیرغم توجیهناپذیر بودن اقتصادی پروژه و زمان بازگشت سرمایه حداقل ۹ ساله، این مرکز با تکیه بر انگیزه کاهش رنج انسانی و با مشارکت بخش خصوصی شکل گرفت. سه مجموعه بزرگ قطعهسازی در قالب کنسرسیوم، ۴۵ درصد سرمایه پروژه را تأمین کردند و ۵۵ درصد باقیمانده توسط ISQI سرمایهگذاری شد. مجموع سرمایهگذاری این پروژه حدود ۳۰۰۰ میلیارد تومان و ۱۱ میلیون یورو اعلام شد.
این مرکز در زمینی به مساحت ۲۶ هزار متر مربع احداث شده و ۱۳ هزار متر مربع آن به سالنهای تست و ابنیه تخصصی اختصاص دارد. خط تست تصادف با همکاری یکی از معتبرترین تأمینکنندگان جهانی تجهیزات ایمنی نصب شده و به سیستمهای فیلمبرداری فوقپیشرفته با توان ثبت تا ۱۰۰ هزار فریم بر ثانیه مجهز است. همچنین، دامیهای پیشرفته تست تصادف با شبیهسازی دقیق بدن انسان، شامل مدلهای زن و مرد با صدها سنسور، در این مرکز مورد استفاده قرار میگیرند.
به گفته تاجیک، سالانه امکان انجام ۳۰۰ تا ۴۰۰ تست تصادف در این مرکز وجود دارد که از خروج ۱۰ تا ۱۲ میلیون یورو ارز جلوگیری خواهد کرد. این مرکز قابلیت اجرای انواع تستها از جمله برخورد از جلو، پهلو، عقب، برخورد با ستون، تست غلتش و برخورد خودرو با خودرو را دارد و مطابق استانداردهای یوروانکپ و مقررات UNECE فعالیت میکند.
در پایان، مدیرعامل ISQI با تأکید بر نگاه غیرتجاری به این پروژه گفت: «این مرکز نگاه سودآوری نداریم، کما اینکه با سهامداران عزیز توافق کردیم حداقل تا ۵ سال آینده هر آنچه این مرکز عایده مالی داشته باشد، مجدد صرف سرمایهگذاری توسعه تجهیزات و دانش شود. آنچه به دنبالش هستیم خیر و برکت از مسیر وجود خودروهای ایمنتر و نجات جان هموطنان است.» وی از خودروسازان، دانشگاهها، نهادهای دولتی و بخش خصوصی دعوت کرد تا از این مرکز بهعنوان یک پایگاه تحقیق و توسعه، آموزش و فرهنگسازی ایمنی استفاده کنند؛ مرکزی که میتواند آغازگر فصل تازهای در ایمنی خودرو و کاهش تلفات جادهای در ایران باشد.
