شرکت بازرسی کیفیت و استاندارد ایران

راهنمای NDC کشورها در صنعت حمل و نقل در توافق پاریس

این گزارش که در COP31 ارائه شد راهنمای جامع برای دولت‌ها است تا بتوانند نقش بخش حمل‌ونقل را در «مشارکت‌های تعیین‌شده ملی» (NDCs) تحت توافق‌نامه پاریس، پررنگ‌تر و هدفمندتر کنند.

خلاصه‌ی نکات کلیدی گزارش به شرح زیر است:

۱. ضرورت اقدام در بخش حمل‌ونقل

  • بخش حمل‌ونقل حدود ۲۳٪ از انتشار دی‌اکسید کربن مرتبط با انرژی را تولید می‌کند.
  • با وجود اینکه اکثر کشورها در برنامه‌های خود به حمل‌ونقل اشاره کرده‌اند، اما تنها ۳۳٪ آن‌ها هدف مشخصی برای کاهش آلایندگی در این بخش تعیین کرده‌اند.

۲. چارچوب پیشنهادی ۶ مرحله‌ای برای دولت‌ها

برای اینکه برنامه‌های ملی مؤثر باشند، گزارش این مسیر را پیشنهاد می‌دهد:

  1. تعیین هدف مشخص: تعیین هدف کاهش انتشار برای سال ۲۰۳۵ که با اهداف کلان ملی همسو باشد.
  2. تدوین چشم‌انداز آینده: تعریف سیستمی که علاوه بر کربن‌زدایی، به امنیت انرژی، کیفیت هوا و ایمنی جاده‌ها نیز کمک کند.
  3. اهداف علمی و زمان‌بندی شده: استفاده از رویکرد «اجتناب، انتقال، بهبود» (Avoid, Shift, Improve).
  4. تدوین سیاست‌ها و مقررات: تبدیل اهداف به قوانین و مقرراتی که قابلیت سرمایه‌گذاری داشته باشند.
  5. حکمرانی و پایش: ایجاد سازوکارهای نظارتی برای هماهنگی بین ادارات مختلف و پیگیری پیشرفت.
  6. برنامه‌ریزی مالی: تطبیق تعهدات با منابع مالی واقعی برای اطمینان از اجرایی شدن برنامه‌ها.

۳. استراتژی اصلی: رویکرد “Avoid, Shift, Improve”

گزارش پیشنهاد می‌کند سیاست‌ها بر سه محور اصلی تمرکز کنند:

  • اجتناب (Avoid): کاهش نیاز به سفرهای غیرضروری از طریق برنامه‌ریزی شهری و دسترسی بهتر به خدمات.
  • انتقال (Shift): تشویق به استفاده از حمل‌ونقل عمومی، پیاده‌روی، دوچرخه‌سواری و جابه‌جایی بار از جاده به راه‌آهن.
  • بهبود (Improve): ارتقای تکنولوژی از طریق خودروهای بدون آلایندگی (EV)، سوخت‌های پاک‌تر و افزایش بهره‌وری زیرساخت‌ها.

۴. ملاحظات مهم دیگر

  • انتقال عادلانه (Just Transition): توجه به امنیت شغلی، آموزش و حمایت اجتماعی از کارگران در حین گذار به حمل‌ونقل سبز.
  • تاب‌آوری اقلیمی: طراحی زیرساخت‌ها به‌گونه‌ای که در برابر تغییرات اقلیمی (مثل سیل) مقاوم باشند.
  • تامین مالی: استفاده از درآمدهای محلی حمل‌ونقل و ایجاد مکانیسم‌های مالی بلندمدت.

در این گزارش، نمونه‌های متنوعی از اقدامات و اهداف کشورهای مختلف برای مدیریت بخش حمل‌ونقل آورده شده است که می‌توان آن‌ها را در دسته‌بندی‌های زیر خلاصه کرد:

برنامه کشورها برای NDC حمل و نقل در اهداف توافق پاریس

در International transport forum تعهد کشورهای مختلف در اهداف حمل و نقل برای توافق پاریس اینگونه مطرح شده است .

۱. اهداف کاهش انتشار (Emissions Targets)

  • لیبریا: هدف‌گذاری برای کاهش ۱۵.۱ درصدی گازهای گلخانه‌ای در بخش حمل‌ونقل (نسبت به حالت عادی) تا سال ۲۰۳۰.
  • ژاپن: در بحث‌های مربوط به تعیین اهداف کلی، به ژاپن نیز اشاره شده است.

۲. تغییر سبک سفر (Shift to Low-Carbon Modes)

  • سنگاپور: هدف‌گذاری برای اولویت دادن به حمل‌ونقل عمومی، اشتراکی، پیاده‌روی و دوچرخه‌سواری. (مشابه این هدف در آلبانی، شیلی و عراق نیز دیده می‌شود).
  • هند: هدف‌گذاری برای افزایش سهم حمل‌ونقل ریلی در جابه‌جایی زمینی از ۳۶٪ به ۴۵٪.
  • نیجریه: هدف‌گذاری برای اینکه سیستم اتوبوس‌های تندرو (BRT) تا سال ۲۰۳۵، ۲۲.۱٪ از مسافت‌های طی شده توسط مسافران را پوشش دهد.
  • کاستاریکا: تلاش برای افزایش حداقل ۵ درصدی سفرهای غیرموتوری (مانند پیاده‌روی و دوچرخه‌سواری).

۳. برقی‌سازی خودروها (Electrification)

  • شیلی: اهداف بسیار بلندپروازانه شامل: ۱۰۰٪ تاکسی‌های برقی تا سال ۲۰۵۰، تمام اتوبوس‌های حمل‌ونقل شهری تا سال ۲۰۴۰ و ۵۸٪ از خودروهای شخصی تا سال ۲۰۵۰.
  • پاکستان: هدف‌گذاری برای اینکه ۳۰٪ از خودروهای جدید فروخته شده در دسته‌های مختلف، تا سال ۲۰۳۰ برقی باشند.

۴. سوخت‌های پاک و حمل‌ونقل دریایی

  • مالی: جایگزینی ۱۱٪ از بنزین با بیواتانول و ۵.۴٪ از گازوئیل با بیودیزل تا سال ۲۰۳۰.
  • فیجی: هدف‌گذاری برای کاهش ۴۰ درصدی انتشار آلایندگی در کشتیرانی داخلی.
  • ساموا: استفاده از پنل‌های خورشیدی روی شناورها، اجرای پروژه‌های آزمایشی بیودیزل و فراهم کردن برق در اسکله‌ها.

۵. سیاست‌های کنترلی و زیرساختی

  • سری لانکا: استفاده از عوارض (Levy) برای محدود کردن دسترسی خودروهای شخصی به مناطق حساس یا پرترافیک شهر در ساعات اوج مصرف.
  • بنین: توسعه خدمات حمل‌ونقل در مناطق تالابی (Lagoon transport).
  • آرژانتین و لائوس: تمرکز بر زیرساخت‌های حمل‌ونقل تاب‌آور در برابر تغییرات اقلیمی.

۶. تأمین مالی (Financing)

  • کانادا: اختصاص ۴۰۰ میلیون دلار از یک بودجه ۱۴.۹ میلیارد دلاری برای حمایت از حمل‌ونقل فعال (پیاده‌روی و دوچرخه‌سواری).
  • عمان: بررسی استفاده از «اوراق قرضه سبز» (Green Bonds) برای تأمین مالی پروژه‌های پایدار از جمله حمل‌ونقل پاک.

 

 

 

 

 

آزاده انتظاری

مدیر ارتباطات و مسئولیت اجتماعی ISQI و مشاور کمیسیون انرژی و محیط‌ زیست اتاق بازرگانی تهران

Previous slide
Next slide
مطالب بیشتر

ارسال پیام

"*" indicates required fields

نام و نام خانوادگی*