شرکت بازرسی کیفیت و استاندارد ایران به مناسب روز ملی کیفیت از “اطلس کیفیت؛ ترسیم تصویری جامع از وضعیت کیفیت در جهان” رونمایی می‌کند.
گامی در مسیر شناخت، سنجش و ارتقای کیفیت
کیفیت، مفهومی فراتر از کیفیت محصولات و خدمات است و ابعاد گسترده‌ای از زندگی، توسعه و عملکرد جوامع را در بر می‌گیرد. کیفیت زندگی شهروندان، وضعیت اقتصادی، سطح توسعه زیرساخت‌ها، شرایط بهداشتی و زیست‌محیطی، ظرفیت‌های فناوری و سطح آموزش، همگی در شکل‌گیری تصویری جامع از کیفیت در یک کشور نقش دارند.
در همین راستا، شرکت بازرسی کیفیت و استاندارد ایران (ISQI) با اتکا به تجربه و پیشینه تخصصی خود در حوزه کیفیت و با همت تیم تضمین کیفیت، اقدام به تدوین و تهیه اثری مطالعاتی با عنوان «اطلس کیفیت» کرده است؛ اثری که با رویکردی تحلیلی و تطبیقی، به بررسی و مقایسه وضعیت کیفیت در کشورهای مختلف می‌پردازد.
اطلس کیفیت چیست؟
اطلس کیفیت مجموعه‌ای نظام‌مند از داده‌ها، شاخص‌ها و اطلاعات است که با هدف سنجش و مقایسه وضعیت کیفیت کشورها تدوین شده است. این اطلس تلاش می‌کند با عبور از نگاه محدود به کیفیت محصولات و خدمات، تصویری چندبعدی از کیفیت در سطح کلان ارائه دهد و جایگاه کشورها را بر اساس مجموعه‌ای از شاخص‌های اثرگذار بر کیفیت ارزیابی و مقایسه کند.
در واقع، اطلس کیفیت ابزاری برای شناخت بهتر وضعیت موجود، شناسایی نقاط قوت و زمینه‌های قابل بهبود و فراهم کردن بستری برای تصمیم‌گیری آگاهانه در مسیر توسعه و ارتقای کیفیت است.
اطلس کیفیت با چه هدفی تهیه شده است؟
تهیه این اطلس با اهدافی فراتر از گردآوری و انتشار اطلاعات آماری دنبال شده است. مهم‌ترین اهداف آن عبارت‌اند از:
– شناخت جایگاه کشورها: فراهم کردن امکان مقایسه وضعیت کیفیت کشورها و شناخت جایگاه ایران در این زمینه.
– شناسایی نقاط قوت و فرصت‌های بهبود: مشخص کردن حوزه‌هایی که نیازمند توجه، سرمایه‌گذاری و برنامه‌ریزی بیشتر هستند.
– توسعه نگاه داده‌محور به کیفیت: فراهم کردن بستری برای تحلیل وضعیت کیفیت بر اساس اطلاعات و شاخص‌های قابل سنجش.
– کمک به سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی: ارائه اطلاعات کاربردی برای تصمیم‌گیران، مدیران و فعالان اقتصادی در مسیر ارتقای کیفیت.
– ترویج فرهنگ کیفیت: توسعه نگرش جامع به کیفیت و تبیین نقش آن در پیشرفت اقتصادی و اجتماعی کشور.
کیفیت از چه ابعادی بررسی می‌شود؟
یکی از ویژگی‌های مهم اطلس کیفیت، نگاه چندبعدی آن به مفهوم کیفیت است. در این رویکرد، کیفیت صرفاً به مشخصات فنی محصولات یا کیفیت ارائه خدمات محدود نمی‌شود، بلکه مجموعه‌ای از مؤلفه‌های اثرگذار بر وضعیت توسعه و کیفیت کشورها مورد توجه قرار می‌گیرد.
این اطلس بر پایه شش بُعد اصلی و مجموعه‌ای از شاخص‌های مرتبط با آن‌ها تدوین شده است:
۱. بهداشت و سلامت: بررسی مؤلفه‌های مرتبط با سلامت عمومی، بهداشت و کیفیت زندگی شهروندان.
۲. اقتصاد: ارزیابی شرایط و شاخص‌های اقتصادی اثرگذار بر رفاه، بهره‌وری و توسعه کشورها.
۳. زیرساخت: بررسی وضعیت زیرساخت‌ها و ظرفیت‌های پشتیبان توسعه، از جمله امکانات و خدمات زیربنایی.
۴. محیط زیست: توجه به شرایط زیست‌محیطی، پایداری منابع و مؤلفه‌های مرتبط با توسعه پایدار.
۵. فناوری: بررسی ظرفیت‌های فناورانه، توسعه نوآوری، دسترسی به فناوری و نقش آن در افزایش بهره‌وری و ارتقای کیفیت.
۶. آموزش: ارزیابی وضعیت آموزش، توسعه سرمایه انسانی، سطح دانش و مهارت‌ها و نقش آن‌ها در ارتقای توانمندی‌های فردی و اجتماعی.
ترکیب این شش بُعد، امکان بررسی جامع‌تر وضعیت کیفیت کشورها را فراهم می‌کند و نشان می‌دهد که دستیابی به کیفیت مطلوب، حاصل عملکرد هماهنگ مجموعه‌ای از عوامل اقتصادی، اجتماعی، انسانی، فناورانه و زیست‌محیطی است.
چرا اطلس کیفیت اهمیت دارد؟
اطلس کیفیت را می‌توان گامی در جهت تبدیل مفهوم گسترده کیفیت به مجموعه‌ای از شاخص‌های قابل سنجش و مقایسه دانست. ارزش این اثر در آن است که با ایجاد امکان مقایسه، زمینه شناخت بهتر واقعیت‌ها، تشخیص فاصله‌ها و تعیین اولویت‌های بهبود را فراهم می‌کند.
این اطلس می‌تواند به‌عنوان مرجعی مطالعاتی برای مدیران، سیاست‌گذاران، پژوهشگران، فعالان اقتصادی و سایر علاقه‌مندان حوزه کیفیت مورد استفاده قرار گیرد و زمینه‌ساز شکل‌گیری گفت‌وگوهای تخصصی و تصمیم‌گیری‌های اثربخش‌تر در این حوزه باشد.
گامی فراتر از مأموریت‌های سازمانی:
انتشار اطلس کیفیت، نشان‌دهنده نقش‌آفرینی شرکت بازرسی کیفیت و استاندارد ایران در توسعه دانش کیفیت، تولید محتوای تخصصی و ایفای مسئولیت اجتماعی در سطح ملی است؛ نقشی که فراتر از فعالیت‌های جاری بازرسی و ارزیابی، به توسعه نگرش و ادبیات کیفیت در کشور کمک می‌کند.
این دستاورد حاصل نگاه توسعه‌محور به مأموریت سازمان و تلاشی برای به‌اشتراک‌گذاری دانش، تجربه و ظرفیت‌های تخصصی شرکت در راستای ارتقای کیفیت در سطح ملی و بین‌المللی است.
اطلس کیفیت؛ تلاشی برای دیدن کیفیت در تصویری بزرگ‌تر، شناخت بهتر وضعیت موجود و ترسیم مسیرهای روشن‌تر برای آینده‌ای باکیفیت‌تر
